iron-rods-474800_640

Stal nierdzewna i kwasoodporna

Jakość maszyn, urządzeń, instalacji, aparatur i innych tworów, od obudowy po najdrobniejszy element, zależy od jakości materiałów, z których zostały zbudowane. Równie istotne jest dopasowanie materiałów do środowiska, w jakim będą przebywały i pracowały. W środowisku, gdzie ważna jest odporność na korozję i wysokie temperatury stosowana jest stal nierdzewna, zwana popularnie „nierdzewką” (inox, z francuskiego inoxydable – „nieutleniający się”). Zbiorniki na ciecze, baseny, narzędzia chirurgiczne, przemysł spożywczy, elementy samolotów, garnki, sztućce, piece – stal nierdzewna znalazła wiele zastosowań, a niektóre jej zastosowania są nawet regulowanie prawnie, np. normy HACCP narzucają konieczność stosowania nierdzewki w przemyśle spożywczym. Najważniejszą zaletą stali nierdzewnej jest jej odporność na korozję, która z kolei zależy od: składu chemicznego (zawartość chromu i niklu, brak obecności węgla), struktury (najwyższa odporność mają stale austenityczne, w dalszej kolejności ferrytyczne, i najniższą martenzytyczne), stanu powierzchni (gładka powierzchnia jest bardziej odporna niż chropowata). W środowiskach agresywnych, gdzie materiał musi być odporny na działanie kwasów organicznych i częściowo nieorganicznych (przemysł farbiarski, produkcja nawozów sztucznych, wyrób celulozy), stosuje się stal zwaną „kwasówką”. Stal kwasoodporną tworzą metale chrom (17-20%) i nikiel (8-14%) oraz dodatki stopowe mangan, tytan, miedź, a także bardzo mała ilość węgla. Po wstąpieniu do Unii, Polskę zaczęły obowiązywać normy europejskie, w których podział na: stal nierdzewna i kwasoodporna nie występuje. Norma PN-EN 10088 wyróżnia stale nierdzewne, żaroodporne (odporność na korozję w temperaturze powyżej 500 stopni C) i żarowytrzymałe (wysokie właściwości mechaniczne w temperaturze powyżej 500 stopni C). Choć stal nierdzewna pozostaje materiałem przyszłości, dane z końca 2015 roku pokazują, że światowa produkcja stali w Europie Centralnej i Wschodniej spadła o 0,5% w porównaniu z rokiem poprzednim.

%d bloggers like this: